maandag, 23 november 2015

De Hooge Regeering, Minderen Collegien en Bediendens der Collonie van Suriname

Geschreven door  Carl Haarnack

Van alle boeken uit de Bibliotheca Surinamica is slechts een klein deel in Suriname zelf gemaakt. Het merendeel van de boeken, zeker als we het over de koloniale periode hebben, verscheen in Europa. Uiteraard speelde Amsterdam, ooit een van de eigenaren van de Sociëteit van Suriname én hoofdstad van het Nederlandse rijk, daarbij een belangrijke rol. Ook deze titel werd in 1771 in Amsterdam gedrukt en maakt onderdeel uit van een convoluut waarin ook lijsten te vinden zijn met namen van de ‘Regeerders der stad Amstelredam’ (Amsterdam, red.), predikanten, professoren van het Atheneum Illustre, leden van de Admiraliteit en meer. Voor ons is het natuurlijk vooral interessant om te kijken wie er in Suriname de dienst uitmaakte en wie ertoe deden. Allereerst is er een lijst opgenomen van alle gouverneursgeneraal die ‘over de Provincie van Suriname hebben geregeert t’zedert den Jaare 1683’. Daar vinden we bekende namen als Cornelis van Aerssen van Sommelsdijck (de eerst gouverneur van Suriname), Jan Jacob Mauricius en Jan Nepveu. Als Raad van Politie en Criminele Justitie wordt onder andere genoemd Willem Bedloo (1685-1738). Zowel Bedloo en Mauricius waren eens de eigenaar van de beroemde Quassie van Timotibo (ca. 1692-1787), die een dubbelrol speelde in de strijd tegen de Marrons en het koloniale gezag. Aan de hand van alle namen van de koloniale elite kan zo een belangrijk deel van de geschiedenis verteld worden. Hoewel dit boekje bijna 250 jaar geleden verscheen, vinden we er tal van namen die we ook nu nog in Suriname aantreffen. Zo vinden we als Raad van Civiele Justitie L. Oostendorp, Jan Emmanuel Vieyra was klerk bij het Hof van Politie, Isaac Nassy was jurator en J.C. Lobbrecht werkte op het Comptoir van Modique Lasten. Als artsen waren onder andere Jacob Levy, J. Emanuels en ene De Vries aangesteld. De lijst van namen is te lang om volledig weer te geven.

Dit is nu zo’n boekje waarvan niet alleen Surinamica-verzamelaars, maar ook genealogen of mensen die overwegen hun familiegeschiedenis te gaan uitzoeken, gaan watertanden. Tegelijkertijd leert het ons ook een wijze les: bijna alle Afro-Surinamers (marrons daargelaten) stammen af van slaven, maar tegelijkertijd hebben we ook bijna allemaal voorouders die tot de koloniale elite behoorden.

www.buku.nl

De Hooge Regeering, Minderen Collegien en Bediendens der Collonie van Suriname, nevens een Lyst der Gouverneurs Generaal en Commandeurs, Zedert den Jaare 1683. Te Amsterdam. By Petrus Schouten en Reinier Ottens, Boekverkoopers, 1771.