Saamaka

woensdag, 22 maart 2017 17:09

Saamaka: STOUT - Parbode Sneak Peek

Geschreven door
Het is vakantie en een neefje uit Frans-Guyana is in het dorp. Hij is  groter dan Stanga en heeft meer van de wereld gezien - maar het dorp is Stanga’s territorium. De twee jongetjes hebben dus een pikorde-confl ict. Dat moet uitgevochten worden. Daarom brengt Stanga het neefje naar mijn werkplaats. Mijn werkplaats hoort bij het dorp, maar er zijn geen moeders, Stanga is er dus heer en meester en dat kan hij tonen door alles te doen wat eigenlijk niet mag. Als de jongetjes komen ben ik bezig een beitelhouder te maken op de sterkearmschaafbank.Vergeet de technische details: de sterkearmschaafbank maakt een grommend geluid en haalt indrukwekkend uit. Het neefje is geïmponeerd en erkent direct Stanga’s superioriteit. Daarom hoeft Stanga maar een klein beetje stout te zijn. De sterkearmschaafbank is halfautomatisch. Af en toe moet ik aan een handwiel draaien, dat is alles.Comments ()
woensdag, 22 februari 2017 12:58

Betonning en bebakening

Geschreven door
Het was bij Botopasi dat ik voor het eerst een steentorentje in de rivier zag, een paar jaar geleden. Een platte rots die net boven het water uitstak, met daarop een stapeltje stenen, misschien dertig centimeter hoog. Bij hoogwater werd het torentje weggeslagen, maar in de volgende droge tijd verscheen het weer. Het was zo'n ondiepe plek waar kinderen makkelijk bij kunnen en waar losse stenen op de rivierbodem liggen. Spelen met stenen is altijd leuk.Comments ()
vrijdag, 16 december 2016 09:04

Kusje

Geschreven door
Eerder schreef ik in deze column over Boike: een pubertje dat het wat moeilijk had en af en toe bij me kwam om uit te leggen hoe erg het allemaal was. Ik kon hem alleen maar gelijk geven: het was erg. Je zal toch maar opgroeien in een klein dorp waar je moeder en alle tantes de baas zijn. Jongens worden verwend in Saamaka. Ze hoeven niet te werken - ze mogen niet eens werken, want ze kunnen niets. Werken is voor hun zusters. Jongens moeten moeders mooiste zijn. Wie denkt dat verwend worden prettig is, denk dan aan het leven van een picolet in een kooitje. Vooral op school is het erg. Juf is opgeleid voor de omgang met kinderen. “Goed opletten hoor, niet vrijpostig zijn”, schalt ze op die toon waarmee je kleine kinderen onder de duim houdt, en waar op de kweekschool zo hard aan gewerkt wordt. Onder de duim - Boike? Boike is geen klein kind - Boike is een man. Een man die sterker is dan alle vrouwen bij elkaar. Een man met een buitenboordmotor…Comments ()
donderdag, 20 oktober 2016 09:20

Verkeersdrukte

Geschreven door
Kwame kwam in mijn werkplaats en vroeg of ik zijn tractor wilde repareren. Die stond in het bos, zeven kilometer van het dorp. Kwame toonde me de foto’s op zijn telefoon: een gebroken lagerhuis. Het zag er niet best uit. “Morgenochtend kom ik”, beloofde ik. “Morgenochtend - dan komt de houtopkoper met zijn vrachtkorjaal”, protesteerde Kwame. “Ik heb een aanhangwagen vol hout, die moet morgenochtend bij de aanlegsteiger zijn. Kan je mijn tractor nu niet even maken?” “Kwame, het is al vier uur. Zeven kilometer, dat is anderhalf uur lopen. Als we daar aankomen, wordt het al donker. Lassen kan ik niet in het bos, dat moet ...” “Lopen?” viel Kwame me in de reden. “We gaan met de auto. tien minuten rijden.” Deze column gaat over Saamaka: het idyllische leven in bosnegerdorpjes, één met de natuur, ontdek het ongerepte... U kent dat wel. Na een tijdje is dat allemaal wel verteld, daarom stopte ik ermee. Ik stopte, maar de wereld draaide door. Het dorp telt nu zes auto’s, vijf tractoren, twee AtV’s en zeven bromfietsen; een aanzienlijk wagenpark voor…Comments ()
maandag, 01 juli 2013 00:00

Van pubertjes en blonde juffen

Geschreven door
Menno Marrenga woont altientallen jaren langs de Boven-Surinamerivier.Hij deelt zijn belevenissen met de lezers.Deze maand de laatste aflevering Van pubertjes en blonde juffen “Er zijn nieuwe Amerikanen in het andere dorp”, vertelde Kodjo me. Maar Peace Corps stopt ermee – “In sommige landen werkt het beter dan in andere”, zoals een van hen dat eufemistisch toelichtte. “Wat doen ze?”, vroeg ik. “Ze geven les op school.” Nog vreemder: Peace Corpsers spreken Engels en leren Saamaka, maar de schooltaal is Nederlands. “Hoe groeten ze?”, vroeg ik. Want ze hebben een eigen accent; ze zeggen ‘ooh day now’ in plaats van ‘u dé nò’. De truc om vriend en vijand te onderscheiden door het accent is Oude- Testamentisch maar werkt nog steeds. “Ze zeggen ‘doei’”, antwoordde Kodjo en toen begreep ik het: Hollandse stagiaires zijn nu ook tot hier doorgedrongen. “Blond?” Jazeker. En na schooltijd gaan ze zwemmen, in de rivier. Met de kinderen. “We spelen tikkertje. Ze vinden het fijn als we hen onder water betasten.” Niet alles wat Kodjo zegt geloof ik. Bosnegerjongetjes zijn wel leergierig, zitten overal aan, maar…Comments ()
woensdag, 01 mei 2013 00:00

Professionalisering

Geschreven door
Menno Marrenga woont altientallen jaren langs de Boven-Surinamerivier.Hij deelt zijn belevenissen met de lezers   Een organisatie heeft me gevraagd wat werk te doen en gaat me betalen. Dat werk doe ik al jaren, zonder betaling. Gewoon, omdat ik het zinvol vind. Als ze dat daar weten, dan houden ze het geld zelf. Daarom verklap ik niet wat het werk is en welke organisatie. Ik gebruik nu gefingeerde namen: de overheidsdienst X wil in het dorp Y de elektriciteitsgenerator ter beschikking stellen voor dorpsindustrie. Onwaarschijnlijk, want dat wil de overheid niet. Elektriciteit dient voor feestverlichting, koud bier en muziek - niet voor productie. Dit verhaal is dus onmiskenbaar een parabel.Nu ben ik professioneel geworden en mag onkosten en uren declareren. Dat kan het werk alleen maar ten goede komen - dacht ik eerst. Maar na een tijdje urenstaten invullen begon ik te twijfelen. Eigenlijk zou ik op bezoek moeten gaan bij Jaaja. Interesse tonen in haar nieuwste kleinkind, roddelen over de buurvrouw en de schoolmeester en ondertussen vertellen wat de bedoeling is van die nieuwe driefasenleiding. De vrouwen achter het…Comments ()
donderdag, 31 mei 2012 23:00

Saamaka: Kennismaken

Geschreven door
Menno Marrenga woont al tientallen jaren langs de Boven-Surinamerivier. Hij deelt zijn belevenissen met de lezers Het was warm en ik moest nog ver. Daarom legde ik mijn korjaal op de zandplaat achter het eiland. Ik baadde en maakte eten klaar: kwak met zout, gemakkelijk voedsel voor lange reizen. Toen kwamen twee jongetjes, wadend vanaf het eiland, uit het dorp daarachter. In dat dorp is een ondernemer die het zonder mijn hulp goed doet, dus ik kom er wel eens, maar niet vaak. De jongens wisten wie ik was, ik zal hen vast wel eens hebben gezien, maar er zijn zo veel van, dat ik ze niet herkende. Ze groetten beleefd en vroegen toen of ik kinderen boeleer.Comments ()
donderdag, 27 januari 2011 19:31

Saamaka, februari 2011

Geschreven door
Het valt niet mee de illustratie bij deze column te maken. Ik behelp me met tekeningen want foto’s werken niet. Meestal gaat het om beelden die ik me herinner van uren, dagen, weken geleden. Want zo lang duurt het voordat ik in de gaten heb waar de vertellingen in zitten. Maar dit keer had ik geluk. De kinderen hadden zelf getekend, potlood en papier had ik nog niet opgeborgen, dus toen Etto bij het vuur hurkte, kreeg ik bijna zes seconden lang de kans om de essentiële lijnen te schetsen voor hij opstond. Later kostte het wel twee uur om die schets uit te werken, maar dat geeft niet.Comments ()
vrijdag, 17 april 2009 23:06

SAAMAKA, 37

Geschreven door
Bezems Misschien kent u het boek ‘The Ugly American’, geschreven door meneer Lederer. Omdat dit misschien niet het geval is, geef ik kort een stukje inhoud weer. De hoofdpersoon, die Lelijke Amerikaan dus, werkt op de Amerikaanse ambassade in Vietnam, toen nog een achterlijk land. Hij ontdekt dat oude Vietnamese vrouwen vaak rugklachten hebben en hun vloeren bezemen met handbezems. Het verband is snel gelegd. Hij introduceert de bezemsteel als technologische innovatie. Alle Vietnamezen stomverbaasd: daar waren ze zelf nou niet opgekomen! En ze ontdekken zo dat het kapitalisme dus toch beter is dan het communisme. Enzovoort, enzovoort.Comments ()
zaterdag, 21 maart 2009 15:50

SAAMAKA, 36

Geschreven door
Houtvlot Vijf dagen zijn we nu onderweg, vier man op drie houtvlotten. Hemelsbreed is het een stukje van tien kilometer, in werkelijkheid schat ik het op vijfentwintig. De kreek kronkelt als een duizendpoot en we zijn nu pas halverwege. Twaalf kilometer in vijf dagen. Gisteren maakten we nog geen vierhonderd meter en dat was toch hard werken!Comments ()
zondag, 16 november 2008 17:06

SAAMAKA, 32

Geschreven door
Meedrijven op de stroom Toeristen begonnen er mee. Zij zoeken een avontuurlijke reis over de woeste stroomversnellingen en dan is het dragen van een stoer zwemvest een deel van de pret. Touroperators ontdekten dat, en stelden het verplicht. Zo van: het binnenland is weliswaar avontuurlijk met al die wilde beesten en woeste stroomversnellingen, maar bij ons bent u in goede handen want wij denken aan alles. Zelfs aan zwemvesten. Het werkt. Die oranje opgedikte mensen zijn geen stresslijders op weg naar het bio-vakantieoord, maar ontdekkingsreizigers op eco-jungle-expeditie; dat zie je al op een kilometer afstand.Comments ()
Pagina 1 van 2