Menno Marrenga

Menno Marrenga

woensdag, 01 mei 2013 00:00

Professionalisering

Menno Marrenga woont al
tientallen jaren langs de Boven-Surinamerivier.
Hij deelt zijn belevenissen met de lezers

 Professionalisering

Een organisatie heeft me gevraagd wat werk te doen en gaat me betalen. Dat werk doe ik al jaren, zonder betaling. Gewoon, omdat ik het zinvol vind. Als ze dat daar weten, dan houden ze het geld zelf. Daarom verklap ik niet wat het werk is en welke organisatie. Ik gebruik nu gefingeerde namen: de overheidsdienst X wil in het dorp Y de elektriciteitsgenerator ter beschikking stellen voor dorpsindustrie. Onwaarschijnlijk, want dat wil de overheid niet. Elektriciteit dient voor feestverlichting, koud bier en muziek - niet voor productie. Dit verhaal is dus onmiskenbaar een parabel.
Nu ben ik professioneel geworden en mag onkosten en uren declareren. Dat kan het werk alleen maar ten goede komen - dacht ik eerst. Maar na een tijdje urenstaten invullen begon ik te twijfelen. Eigenlijk zou ik op bezoek moeten gaan bij Jaaja. Interesse tonen in haar nieuwste kleinkind, roddelen over de buurvrouw en de schoolmeester en ondertussen vertellen wat de bedoeling is van die nieuwe driefasenleiding. De vrouwen achter het voetbalveld hebben nog helemaal geen stroom en de werkplaats wel, waarom krijgt de werkplaats dan een nieuwe leiding en zij niet? Het is een driefasenleiding, die wordt betaald uit een ander potje. Jaaja moet dat weten. Zij is geen dorpshoofd, geen basja, geen voorzitter van de vrouwenorganisatie. Een frèle oud wijfje, altijd op de achtergrond, maar ze regelt alles. Als Jaaja er niet achter staat, komt er in het dorp niets van de grond. Ik moet Jaaja erbij betrekken. Maar hoe vul ik dat in op mijn urenstaat - babbelen met een oude vrouw? Ik ga maar niet naar Jaaja’s kleinkind kijken.
Eigenlijk zou ik met Soliki en Daudi pazaa moeten gaan zoeken, om pijl en boog van te maken. Want de pazaapalm groeit in het moeras. Dat is waar Apale en Kwame de palen voor de nieuwe bovenleiding aan het kappen zijn - als het goed is. Er zijn verschillende soorten palenhout. De bomen op de heuvel zijn dichterbij, maar rotten sneller. In het moeras staan bomen in het water. Die wil ik hebben, want ze zijn rotbestendig. Apale zegt dat hij de stroompalen uit het moeras haalt, maar als de palen eenmaal in het dorp zijn kan ik hun herkomst niet meer achterhalen. Ik moet ze in goed vertrouwen accepteren, controle is onbeleefd. Maar als ik met de kinderen pazaa zoek, dan komen we elkaar toevallig tegen in het moeras; dat is geen controle. Maar hoe vul ik dat in op mijn urenstaat - pijl en boog maken met de kinderen?
Er moet een nieuw controlepaneel komen, een staalplaat met gaten voor drie ampèremeters en een driefasenschakelaar. Eigenlijk zou ik dat paneel eerst moeten staalborstelen, dan schoonmaken met benzine, dan met petroleum, dan met industriële zeep, dan verven met een etsprimer, dan menie voordat ik de lakverf erop smeer. Maar hoe verantwoord ik anderhalve dag werk voor een paneeltje? Ik smeer de lakverf maar gewoon over de roest heen.
Vroeger zou ik dat allemaal doen: Jaaja’s kleinkind bewonderen, pazaa zoeken, staalborstelen, dorpsfeesten bezoeken, boorgaten afbramen, schroefdraden opschonen, laselektroden in de zon leggen. Als professional kan ik dat niet, ik moet mijn uren zinvol besteden. De gevolgen zijn voorspelbaar. De dorpelingen zullen mopperen omdat zij de palen zonder betaling naar het dorp moeten slepen, terwijl Felu en Sinipe geld krijgen voor het omhakken en vierkant kappen van het hout. Dus blijven de palen in het bos en dan moet ik vergaderen met het dorpshoofd, die er ook niets aan kan doen. Er zal wat wit hout aan de palen zitten, dat is niet erg als het bovenin is, maar omdat ik er niet bij sta, zit het bij minstens vier palen onderin. Het meterpaneel zal binnen een jaar roesten. Dat is acceptabel, zo gaat het nu eenmaal in Saamaka. Omdat het project professioneel is uitgevoerd, kan ik over een jaar of wat wel een vervolgproject aanvragen. Maar liever staalborstel ik en zoek ik pazaa met de kinderen. Niet professioneel, maar wel leuker.

Comments ()
vrijdag, 31 december 2010 23:00

Te grote sprong voorwaarts

saamaka1.jpgIk heb geprobeerd het te verhinderen, gezocht naar alternatieven. Maar het was niet tegen te houden: het buurdorp kreeg een tractor cadeau en dus kon Tobilë niet achter blijven.
Voor drieduizend srud kocht hij ook een tractor.
Ik moest dat ding komen bewonderen. Tobilë was er reuzetrots op, dus het had geen zin om te zeuren over onderhoud en kapitaal, over omgevallen tractoren met geplette bestuurders er onder, over milieuschade.
Het was eigenlijk wel een goede tractor, veertig jaar oud, een driecilinder diesel uit de tijd dat men nog zonder toeters en bellen bouwde en als Tobilë er voor nog vijfduizend srud aan zou vertimmeren (nieuwe banden, radiator, wat lagers) kon het een prachtig ding worden.

Comments ()
woensdag, 22 september 2010 19:16

Stonkorutakitaki

saamaka1.jpg

Maku kwam weer eens in het dorp. Net als de vorige keer was hij nu bij de Winnende Partij, en hij kwam uitleggen dat er een nieuwe winti was. ‘A vorige regering bën dë fout bezig’, wist hij te vertellen. Dat zal wel, want dat is altijd zo. Het gaat me niet om de inhoud van zijn boodschap, zo die er al is, maar om de vorm.

Comments ()
vrijdag, 16 oktober 2009 15:22

Shingles

Nu al weer bijna dertig jaar geleden zette Papi vier hutjes op het eilandje Kumalu en begon op toeristen te wachten. Het duurde vijftien jaar, maar toen werd zijn toeristenkamp toch nog een succes. En dus werd het nageaapt: overal verschenen toeristenkapjes. Er zijn er nu 32. Op twee na hebben ze allemaal dezelfde hutjes, de helft op eilandjes: zo veel eilandjes zijn er niet in Saamaka, vandaar. Sommige van deze toeristenkampjes draaien een paar jaar goed voor ze weer inzakken, de meesten hebben nooit succes gehad.

Comments ()
zaterdag, 06 september 2008 17:00

SAMAAKA, 29

Machinefundering
In het dorpje B-. is de nieuwe rijstpelmolen stuk en ze vragen mij om er naar te kijken.
Vroeger, toen ik nog les gaf, tekende ik zulke ontwerpen ook wel eens, maar dan met onderschrift 'zoek de tien fouten'. Dat gaf me een boosaardig soort plezier. Ik dacht eerst dat zulke tekeningen hun eigen leven gaan leiden, zonder onderschrift dus, en dan terecht komen bij de NGO-wereld. Maar daarvoor gebeurt het toch te vaak.

Comments ()
donderdag, 31 mei 2012 23:00

Saamaka: Kennismaken

saamaka1.jpgMenno Marrenga woont al tientallen jaren langs de Boven-Surinamerivier. Hij deelt zijn belevenissen met de lezers

Het was warm en ik moest nog ver. Daarom legde ik mijn korjaal op de zandplaat achter het eiland. Ik baadde en maakte eten klaar: kwak met zout, gemakkelijk voedsel voor lange reizen. Toen kwamen twee jongetjes, wadend vanaf het eiland, uit het dorp daarachter. In dat dorp is een ondernemer die het zonder mijn hulp goed doet, dus ik kom er wel eens, maar niet vaak. De jongens wisten wie ik was, ik zal hen vast wel eens hebben gezien, maar er zijn zo veel van, dat ik ze niet herkende. Ze groetten beleefd en vroegen toen of ik kinderen boeleer.

Comments ()
donderdag, 27 januari 2011 19:31

Saamaka, februari 2011

saamaka1.jpgHet valt niet mee de illustratie bij deze column te maken. Ik behelp me met tekeningen want foto’s werken niet. Meestal gaat het om beelden die ik me herinner van uren, dagen, weken geleden. Want zo lang duurt het voordat ik in de gaten heb waar de vertellingen in zitten. Maar dit keer had ik geluk. De kinderen hadden zelf getekend, potlood en papier had ik nog niet opgeborgen, dus toen Etto bij het vuur hurkte, kreeg ik bijna zes seconden lang de kans om de essentiële lijnen te schetsen voor hij opstond. Later kostte het wel twee uur om die schets uit te werken, maar dat geeft niet.

Comments ()
vrijdag, 17 april 2009 23:06

SAAMAKA, 37

saamaka.jpgBezems

Misschien kent u het boek ‘The Ugly American’, geschreven door meneer Lederer. Omdat dit misschien niet het geval is, geef ik kort een stukje inhoud weer. De hoofdpersoon, die Lelijke Amerikaan dus, werkt op de Amerikaanse ambassade in Vietnam, toen nog een achterlijk land. Hij ontdekt dat oude Vietnamese vrouwen vaak rugklachten hebben en hun vloeren bezemen met handbezems. Het verband is snel gelegd. Hij introduceert de bezemsteel als technologische innovatie. Alle Vietnamezen stomverbaasd: daar waren ze zelf nou niet opgekomen! En ze ontdekken zo dat het kapitalisme dus toch beter is dan het communisme. Enzovoort, enzovoort.

Comments ()
zaterdag, 21 maart 2009 15:50

SAAMAKA, 36

saamaka.jpgHoutvlot

Vijf dagen zijn we nu onderweg, vier man op drie houtvlotten. Hemelsbreed is het een stukje van tien kilometer, in werkelijkheid schat ik het op vijfentwintig. De kreek kronkelt als een duizendpoot en we zijn nu pas halverwege. Twaalf kilometer in vijf dagen. Gisteren maakten we nog geen vierhonderd meter en dat was toch hard werken!

Comments ()
zondag, 16 november 2008 17:06

SAAMAKA, 32

Meedrijven op de stroom

Toeristen begonnen er mee. Zij zoeken een avontuurlijke reis over de woeste stroomversnellingen en dan is het dragen van een stoer zwemvest een deel van de pret. Touroperators ontdekten dat, en stelden het verplicht. Zo van: het binnenland is weliswaar avontuurlijk met al die wilde beesten en woeste stroomversnellingen, maar bij ons bent u in goede handen want wij denken aan alles. Zelfs aan zwemvesten. Het werkt. Die oranje opgedikte mensen zijn geen stresslijders op weg naar het bio-vakantieoord, maar ontdekkingsreizigers op eco-jungle-expeditie; dat zie je al op een kilometer afstand.

Comments ()
Pagina 1 van 10